Kriyojenik Tank Periyodik Kontrolü

Kriyojenik Tank Periyodik Kontrolü | ROTA Belgelendirme ile Kapsamlı Güvenlik ve Mevzuat Rehberi

Kriyojenik Tank Periyodik Kontrolü, -150°C’nin altındaki sıcaklıklarda sıvılaştırılmış gazların (LNG, LOX, LIN, LAR, LH₂) güvenli bir şekilde depolandığı, çift cidarlı ve vakum yalıtımlı özel basınçlı ekipmanların emniyetli, verimli ve mevzuata uygun şekilde işletilmesini sağlamak için yasal zorunluluktur. ROTA Belgelendirme, akredite muayene kuruluşu olarak kriyojenik tankların periyodik kontrollerini, ulusal ve uluslararası standartlar, yönetmelikler ve üretici teknik kriterleri doğrultusunda, tarafsız ve teknik uzmanlıkla gerçekleştirir. Kriyojenik tanklar; Atmosferik basınç altında -150°C’nin altında sıvılaştırılan gazların güvenli bir şekilde depolanması, taşınması ve proseslere beslenmesi için tasarlanmış, çift cidarlı, vakum yalıtımlı, yüksek güvenlikli basınçlı ekipmanlardır. Son derece düşük sıcaklık, iç basınç değişimleri ve izolasyon yapısı nedeniyle kriyojenik tanklarda düzenli periyodik kontrol yapılması yasal zorunluluk olmasının yanında işletme güvenliği, çalışan sağlığı, çevre koruma ve tesis sürekliliği açısından vazgeçilmezdir. Kontrol edilmeyen veya periyodik bakımı ihmal edilen bir kriyojenik tank, vakum kaybı, aşırı basınç, patlama, gaz kaçağı, aşırı soğuk yanıkları, yangın (oksijen veya LNG durumunda) ve boğulma riski gibi ölümcül sonuçlara yol açabilir.

Kriyojenik Tank Nedir? – Kapsamlı Teknik Tanım ve Çalışma Prensibi

Kriyojenik tanklar; LNG (Sıvılaştırılmış Doğal Gaz), sıvı oksijen (LOX), sıvı azot (LIN), sıvı argon (LAR), sıvı karbondioksit (LCO₂) ve sıvı hidrojen (LH₂) gibi endüstriyel gazların son derece düşük sıcaklıklarda sıvı halde depolandığı özel tasarım basınçlı kaplardır .

Depolanan gazların kaynama noktaları:

  • Sıvı Azot (LIN): -196°C

  • Sıvı Oksijen (LOX): -183°C

  • Sıvı Argon (LAR): -186°C

  • Sıvı Karbondioksit (LCO₂): -78°C (kriyojenik sınıra yakın, basınçlı depolama gerektirir)

  • Sıvı Hidrojen (LH₂): -253°C

  • Sıvı Doğal Gaz (LNG): -162°C

Yapısal Özellikler

Kriyojenik tanklar, ısı transferini minimumda tutmak ve ürün kaybını (boil-off) önlemek için özel olarak tasarlanmıştır . Temel yapısal özellikleri şunlardır:

  • Çift Cidarlı Yapı: Tanklar, iç tank ve dış tank olmak üzere iki ayrı cidardan oluşur .

    • İç Tank: -196°C ve daha düşük sıcaklıklara dayanıklı, östenitik paslanmaz çelikten (genellikle 304L veya 316L) imal edilir. Bu malzeme düşük sıcaklıklarda gevrekleşme yapmaz .

    • Dış Tank: Dış etkenlere ve mekanik darbelere karşı koruma sağlayan karbon çeliğinden üretilir. Genellikle silindirik veya dikdörtgen kesitli olabilir .

  • Vakum Yalıtım Sistemi: İç ve dış tank arasındaki boşluk, ısı iletimini engellemek için yüksek vakum altına alınır. Bu boşluk ayrıca perlit (genleştirilmiş volkanik cam) gibi özel izolasyon malzemeleri ile doldurulur . Çok katmanlı süper izolasyon (MLI) folyolar da kullanılabilir. Bu sistem, dışarıdan ısı girişini minimize ederek sıvı gazın buharlaşma hızını (boil-off) düşürür.

  • Basınç ve Sıcaklık Kontrolü: Tank içinde oluşan buhar basıncını kontrol etmek için gelişmiş basınç kontrol sistemleri, regülatörler ve emniyet valfleri bulunur . Sıcaklık sensörleri (PT-100 veya termokupllar) ile iç ortam sıcaklığı sürekli izlenir.

Kriyojenik tankların maksimum çalışma basıncı, tankın kullanım amacına ve tasarımına bağlı olarak genellikle 2 ila 37 bar arasında değişir .

Kriyojenik Tank Tipleri

Kriyojenik tanklar kullanım alanına, montaj şekline ve taşıma biçimine göre birçok tipe ayrılır.

1. Sabit (Stasyoner) Kriyojenik Tanklar

  • Beton zemine ankrajlı, sabit konumda kullanılan büyük hacimli tanklardır.

  • Hastaneler (LOX, LIN), endüstriyel tesisler (kaynak, laj), gıda sektörü (LIN), enerji tesisleri (LNG) ve araştırma merkezlerinde kullanılır.

  • Kapasiteleri 1.000 litre ile 250.000 litre arasında değişebilir.

2. Taşınabilir Kriyojenik Tanklar (Dewar / Portable Cryogenic Vessels)

  • Laboratuvar ve küçük ölçekli kullanımlar için tasarlanmış, 5 litre ile 500 litre arasında hacimlere sahip mobil tanklardır.

  • İki ana türü vardır:

    • Açık Dewar (basınçsız, düşük kayıplı)

    • Basınçlı Taşınabilir Tanklar (kullanım yerinde basınçlı gaz çıkışı sağlar)

3. Tır Tipi Kriyojenik Tankerler (Semi-Trailer Cryogenic Tank)

  • Büyük miktarlarda sıvı gazın karayoluyla taşınması için kullanılan, ADR (Tehlikeli Malların Karayoluyla Uluslararası Taşınmasına İlişkin Avrupa Anlaşması) uyumlu araçlardır.

  • Kapasiteleri genellikle 20.000 – 60.000 litre arasındadır.

  • Tasarım ve muayenelerinde TS EN 13530, TS EN 13458 gibi standartlar esas alınır.

4. ISO Tipi Kriyojenik Konteynerler

  • Standart 20 ft veya 40 ft konteyner ölçülerinde üretilen, deniz, kara ve demiryolu taşımacılığına uygun, UN T75 (Kriyojenik Konteyner) kodlu tank konteynerlerdir.

  • Uluslararası intermodal taşımacılıkta yaygın olarak kullanılır.

5. Kriyojenik Mikro Dökme Tanklar (MicroBulk Tanks)

  • 500 – 5.000 litre kapasite aralığında, küçük ve orta ölçekli sanayi işletmelerine sürekli ve ekonomik gaz tedariki için geliştirilmiş tanklardır.

  • Yüksek vakum izolasyonu sayesinde düşük kayıp oranına sahiptir.

6. LNG Depolama ve Buharlaştırma Sistemli Tanklar

  • LNG’nin kullanım noktasında depolanması ve gaz fazına dönüştürülmesi için tasarlanmış komple sistemlerdir.

  • Tank + vaporizatör (buharlaştırıcı) + regülasyon ve ölçüm skidi bir arada bulunur.

7. Hidrojen İçin Kriyojenik Tanklar (LH₂ Tanks)

  • -253°C gibi aşırı düşük sıcaklıklara dayanıklı özel malzeme ve tasarım gerektirir. Havacılık, savunma, uzay ve roket yakıtı uygulamalarında kullanılır.

Yasal Zorunluluk – Kriyojenik Tanklar İçin Kontrol Periyodu

İş Ekipmanlarının Kullanımında Sağlık ve Güvenlik Şartları Yönetmeliği (25.04.2013 tarih ve 28628 sayılı Resmi Gazete) uyarınca :

📌 LNG, LOX, LIN, LAR, LCO₂ tankları
📌 Sıvı hidrojen (LH₂) tankları
📌 Diğer tüm kriyojenik gaz depolama tankları

basınçlı kap niteliğindedir. Bu nedenle:
✔ Periyodik kontrol periyodu, TS EN ISO 21009-2 ve TS EN 14197-3 gibi ilgili standartlarda “yetkili kişiler tarafından” belirtilen kriterlere göre belirlenir .
✔ Sektördeki genel uygulama, ilgili standartlar ve yönetmelik hükümleri doğrultusunda periyodik kontrollerin 12 ayda bir (yılda bir) yapılmasını öngörmektedir .
✔ Standartlarda aksi belirtilmediği sürece, imalatçının öngördüğü periyot esas alınır; imalatçı tarafından bir periyot belirtilmemişse azami süre 1 yıldır .

Ayrıca, kriyojenik tanklar aşağıdaki özel mevzuat ve standartlara da tabidir:

  • Basınçlı Ekipmanlar Yönetmeliği (PED 2014/68/AB)

  • Taşınabilir Basınçlı Ekipmanlar Yönetmeliği (TPED) – taşınabilir tanklar için

  • Tehlikeli Maddelerin Karayoluyla Taşınması Hakkında Yönetmelik (ADR) – tankerler ve konteynerler için

  • TS EN ISO 21009-2 – Kriyojenik tanklar – Statik vakumla yalıtılmış tanklar – İşletme kuralları

  • TS EN 14197-3 – Kriyojenik tanklar – Sabit vakumla yalıtılmış tanklar

  • TS EN 13458-3 – Kriyojenik tanklar – Sabit vakumla yalıtılmış tanklar

Neden Periyodik Kontrol Yapılmalıdır? – Olası Arızalar ve Yıkıcı Riskler

Kriyojenik tanklarda meydana gelebilecek arızalar yalnızca ekipman kaybına değil; 🔥 patlama (BLEVE – Kaynayan Sıvı Genleşen Buhar Patlaması riski dahil), 💨 hızlı gaz kaçağı (faz değişimi sonucu hacimce büyük genleşme), ❄ aşırı soğuk yanıkları (kriyojenik yanıklar), ⚡ yangın/patlama (özellikle oksijen ve LNG’de), ☠ boğulma (oksijen eksikliği) ve tesisin durması gibi ciddi güvenlik tehlikelerine yol açabilir.

Aşağıda kriyojenik tanklarda görülebilecek başlıca teknik arızalar listelenmiştir:

1. Vakum ve İzolasyon Arızaları – Kriyojenik Tankların En Kritik Bileşeni

  • Vakum kaybı: İç ve dış cidar arasındaki vakum seviyesinin düşmesi, ısı yalıtımının bozulması anlamına gelir. Vakum kaybı durumunda dışarıdan ısı girişi hızlanır, içteki sıvı gaz hızla buharlaşır, tank iç basıncı kontrolsüz bir şekilde yükselir ve emniyet ventilleri devreye girmezse patlama riski oluşur .

  • İzolasyon malzemesinin çökmesi (perlit sıkışması): Vakum kaybı veya mekanik etkilerle perlit malzemesi çökebilir, ısı köprüleri oluşabilir.

  • Isı köprüleri oluşması: Tankın bazı bölgelerinde (bağlantı noktaları, ayaklar) yalıtımın zayıflaması sonucu lokal ısı girişi, aşırı soğuma veya ısınmaya neden olur.

  • Dış cidarda terleme, buzlanma, karlama: Vakum kaybının veya izolasyon bozulmasının en belirgin dış işaretidir. Tank yüzeyinde anormal buzlanma veya yoğuşma varsa, acil müdahale gerekir.

2. Gövde ve Kaynak Hasarları – Yapısal Bütünlük Riskleri

  • İç tankta korozyon ve çatlak: Paslanmaz çelik korozyona dayanıklı olsa da, kaynak bölgelerinde (ısı tesiri altındaki bölge – HAZ) veya yanlış malzeme seçiminde çatlaklar oluşabilir. Özellikle oksijen tanklarında, organik maddelerle temas yangına neden olabilir.

  • Dış tankta gövde deformasyonu: Dış tank, vakum kaybı veya dışarıdan gelen mekanik darbeler (araç çarpması, deprem) sonucu deforme olabilir.

  • Kaynak bölgelerinde yorulma hasarı: Sürekli basınç değişimleri ve termal çevrimler, kaynaklı birleştirmelerde zamanla yorulma çatlaklarına yol açar.

  • Deprem, titreşim veya çarpma kaynaklı hasar: Özellikle yer üstü sabit tanklar, deprem gibi dinamik yüklere karşı dayanıklı olmalıdır.

3. Emniyet Ekipmanı Arızaları – Hayati Güvenlik Riskleri

  • Emniyet ventili açmazsa (arıza, buzlanma): Kriyojenik sıcaklıklarda, havadaki nem ventilin içinde buzlanmaya neden olarak açmasını engelleyebilir. Bu, tankın aşırı basınçta kalmasına ve patlamasına yol açar .

  • Basınç regülatörü arızası: Çıkış hattına gönderilen gaz basıncının ayarlanamaması, proses ekipmanlarına aşırı basınç gitmesine neden olur.

  • Manometre ve seviye sensörü yanlış ölçer: Yanlış basınç veya seviye okuması, aşırı dolum (taşma) veya yetersiz basınçta çalışmaya neden olabilir. Aşırı dolum, sıvı fazın emniyet ventiline ulaşmasına ve sıvı tahliyesine yol açar ki bu çok tehlikelidir.

  • Patlama diski arızası: Aşırı basınçta patlaması gereken diskin, malzeme yorgunluğu veya korozyon nedeniyle görevini yapmaması.

4. Hat ve Vana Arızaları – Sızıntı ve Kaçak Riskleri

  • Dolum/boşaltım hatlarında buzlanma → tıkanma: Nemli hava, soğuk hat yüzeylerinde buzlanmaya yol açarak tıkanmaya neden olabilir.

  • Çekvalflerde kaçak: Gazın geri tepmesi, prosesin bozulmasına veya tehlikeli durumlara yol açar.

  • Vana gövdelerinde çatlak: Düşük sıcaklıkta malzemenin gevrekleşmesi veya mekanik stres sonucu çatlaklar oluşabilir.

  • Hortum ve bağlantı rakorlarında gaz kaçağı: Esnek bağlantı elemanlarının yıpranması, gevşemesi sonucu gaz sızıntıları.

5. Otomasyon ve Elektrik Sistemi Arızaları – Kontrol Kaybı

  • Sensör arızaları (basınç, seviye, sıcaklık): Yanlış veri üreten sensörler, kontrol sisteminin hatalı kararlar almasına neden olur.

  • PID kontrol sisteminde hata: Basınç ve sıcaklık kontrol döngülerinin bozulması.

  • Alarm–uyarı sistemlerinin devre dışı kalması: Tehlikeli durumlarda (yüksek basınç, düşük seviye, gaz kaçağı) alarm vermemesi.

  • Topraklama problemleri: Statik elektrik birikimi sonucu kıvılcım oluşması, özellikle oksijen ve LNG tanklarında yangın/patlama riski yaratır.

Kriyojenik Tank Periyodik Kontrolü Hangi Standartlara Göre Yapılır?

ROTA Belgelendirme, kriyojenik tankların periyodik kontrollerini aşağıdaki standartlara göre gerçekleştirir:

Standart No Standart Adı ve Kapsamı
İş Ekipmanları Yönetmeliği Ana yasal dayanak, periyodik kontrol zorunluluğu (Ek-III)
TS EN ISO 21009-2 Kriyojenik tanklar – Statik vakumla yalıtılmış tanklar – Bölüm 2: İşletme kuralları
TS EN 14197-3 Kriyojenik tanklar – Statik vakumla yalıtılmış tanklar
TS EN 13458-3 Kriyojenik tanklar – Statik vakumla yalıtılmış tanklar
TS EN 1252-1 Kriyojenik tanklar – Malzemeler
TS EN 1626 Kriyojenik tanklar – Vanalar
TS EN 12300 Kriyojenik tanklar – Temizlik
TS EN 13648 Kriyojenik tanklar – Aşırı basınca karşı koruyucu cihazlar
TS EN ISO 9712 Tahribatsız muayene – Personel belgelendirmesi
ADR 2025 Tehlikeli Malların Karayoluyla Taşınması (taşınabilir tanklar için)

Bu standartlar, tasarım, malzeme, imalat, test, muayene ve işletme kurallarını belirler.

ROTA Belgelendirme – Kriyojenik Tank Periyodik Kontrol Kapsamı ve Teknik İnceleme Başlıkları

ROTA Belgelendirme sahada kriyojenik tanklarda kapsamlı kontrol prosedürü uygular.

1. Gövde ve Yapısal Kontroller

  • İç–dış tank yapısının incelenmesi: İç tanka erişim mümkünse (boş ve temizlenmiş durumda), paslanmaz çelik yüzeylerde korozyon, çatlak, renk değişimi kontrolü. Dış tankta ise korozyon, ezik, çarpma izleri.

  • Sac kalınlığı ve çeper dayanımı: Ultrasonik kalınlık ölçüm cihazı ile iç ve dış tank cidar kalınlıkları, özellikle kritik bölgelerde (taban, başlık, nozul çevreleri) ölçülür. Minimum izin verilen kalınlıkla karşılaştırılır.

  • Kaynak bölgelerinin değerlendirilmesi: Gözle muayene ve gerekirse penetrant (PT) veya manyetik parçacık (MT) muayenesi ile kaynak dikişlerinde çatlak, gözenek, nüfuziyet hatası kontrolü.

  • Deformasyon, bombe, ezik tespiti: Gövdede, başlıklarda herhangi bir şekil bozukluğu olup olmadığı (görsel, lazer tarama ile).

  • Ayak ve taşıyıcı konstrüksiyon kontrolü: Ayaklarda korozyon, çatlak, beton temelde çatlama, oturma, ankraj civatalarının durumu.

2. Vakum ve İzolasyon Kontrolleri – En Kritik Aşama

  • Vakum seviyesi kontrolü: Çift cidar arasındaki vakum boşluğunun basıncı, vakum göstergesi (Pirani veya Penning ölçer) ile ölçülür. Vakum kaybı varsa, sızıntı kaynağı tespit edilmelidir .

  • Buzlanma, karlama, terleme analizi: Tank dış yüzeyinde anormal buzlanma, kar birikmesi veya terleme olup olmadığı termal kamera veya görsel olarak kontrol edilir. Bu, izolasyon kaybının en belirgin işaretidir .

  • İzolasyon bütünlüğü: Dış cidar sıcaklık ölçümleri ile izolasyon etkinliği değerlendirilir.

  • Isı köprülerinin değerlendirilmesi: Bağlantı noktaları, ayaklar gibi potansiyel ısı köprüsü bölgelerinde sıcaklık ölçümü.

3. Emniyet Donanımları

  • Emniyet ventili testleri (PSV): Ventillerin ayar basıncında açılıp açılmadığı, kapandıktan sonra sızdırmazlık sağlayıp sağlamadığı test edilir. Mümkünse sökülerek test düzeneğinde test yapılır. Kriyojenik servis için uygun (buzlanmaya karşı korumalı) olup olmadığı kontrol edilir .

  • Basınç regülatörü kontrolü: Çıkış basıncının stabilitesi, ayar değerinde olup olmadığı.

  • Manometre ve seviye göstergesi doğrulaması: Göstergelerin doğru değer gösterip göstermediği referans bir cihazla karşılaştırılır. Seviye göstergesinin (manyetik, kapasitif, diferansiyel basınç) doğru çalıştığı kontrol edilir.

  • Patlama diski testi: Diskin sağlam olduğu, hasar, çatlak veya deformasyon olmadığı kontrol edilir. Değişim tarihi (varsa) not edilir.

  • Aşırı basınç koruma hattı değerlendirmesi: Tahliye hatlarının tıkalı olmadığı, uygun yere yönlendirildiği, donma/buzlanma riski olmadığı kontrol edilir.

4. Bağlantı Hatları ve Vanalar

  • Dolum hattı, boşaltım hattı: Hatların mekanik bütünlüğü, desteklenmesi, titreşim kontrolü.

  • Çekvalfler ve regülatörler: Çekvalflerin geri akışı engelleyip engellemediği, regülatörlerin doğru ayarlanıp ayarlanmadığı.

  • Vana gövdeleri: Vana gövdelerinde çatlak, korozyon, mil çevresinde kaçak kontrolü.

  • Flanş ve rakor bağlantıları: Tüm bağlantı noktalarının sızdırmazlık kontrolü (kaçak spreyi, sabunlu su, ultrasonik kaçak detektörü).

  • Sızdırmazlık testleri: Sistem basınçlandırılarak belirli bir süre basınç düşümü izlenir.

5. Otomasyon, Elektrik ve Güvenlik Sistemleri

  • Basınç, sıcaklık, seviye sensörleri: Sensörlerin kalibrasyon kayıtlarının kontrolü, simülasyonla test edilmesi.

  • Alarm ve uyarı sistemleri: Yüksek basınç, düşük seviye, gaz kaçağı alarmlarının (sesli/ışıklı) çalışıp çalışmadığı test edilir.

  • Elektrik panosu ve topraklama kontrolü: Topraklama direnci ölçümü (<10 ohm), kaçak akım koruma röleleri, kablolama kontrolü.

  • Acil durum butonları (ESD): Acil durdurma butonlarının işlevselliği test edilir.

  • Gaz kaçak dedektörleri (O₂ eksikliği, yanıcı gaz): Sabit dedektörlerin kalibrasyonu, test gazı ile fonksiyon testi.

6. Tesis ve Çevresel Güvenlik Kontrolleri

  • Çevre güvenlik mesafeleri: Tankın binalara, komşu tesislere, yollara, enerji hatlarına olan mesafelerinin yönetmeliklere (Yangın Yönetmeliği) uygunluğu.

  • Yangın söndürme sistemleri: Tank çevresinde uygun yangın söndürme ekipmanlarının varlığı, erişilebilirliği (örneğin oksijen tankları için kuru kum, su; LNG için kuru kimyasal, köpük).

  • Havalandırma: Kapalı alanlarda (tank odaları) yeterli havalandırma olup olmadığı.

  • Bariyerler ve tank çevresi düzeni: Araç çarpmasına karşı bariyerler, yetkisiz girişi engelleyici önlemler, uyarı levhaları.

Kriyojenik Tank Periyodik Kontrol Süreci – Adım Adım ROTA Belgelendirme İş Akışı

ROTA Belgelendirme, kriyojenik tank periyodik kontrol süreçlerini sistematik ve belgelendirilmiş prosedürlerle aşağıdaki adımlarla yürütür:

1. Ön Hazırlık ve Güvenlik Önlemleri

  • Tank tipi, kapasitesi, depolanan gaz, işletme basıncı, geçmiş raporlar incelenir.

  • Çalışma alanı güvenliği sağlanır, yetkisiz giriş engellenir.

  • Kriyojenik güvenlik için özel kişisel koruyucu donanım (kriyojenik eldiven, yüz siperi, koruyucu giysi, oksijen metrenin bulunduğu ortamda çalışma) kullanılır.

2. Görsel İnceleme ve Ön Değerlendirme

  • Dış yüzey muayenesi – korozyon, ezik, deformasyon, boya durumu, buzlanma/terleme.

  • Bağlantı noktaları, vanalar, manometreler, seviye göstergesi, etiketler (seri no, kapasite, PS, TS, tarih) kontrolü.

  • Tank çevresi güvenliğinin değerlendirilmesi.

3. Gövde ve Bağlantı Sistemlerinin Teknik Değerlendirmesi

  • Ultrasonik kalınlık ölçümü (kritik noktalardan: gövde, başlıklar, taban, nozul çevreleri).

  • Kaynak bölgelerinin gözle ve gerekirse tahribatsız muayene (PT, MT) ile kontrolü.

  • Ölçüm değerlerinin minimum izin verilen kalınlıkla karşılaştırılması.

4. Vakum–İzolasyon Kontrolü

  • Vakum göstergesi okuması (varsa) veya vakum ölçüm cihazı ile vakum seviyesi ölçümü.

  • Termal kamera ile yüzey sıcaklığı taraması, anormal soğuk/ısı noktaları tespiti.

  • Buzlanma, karlama, terleme analizi.

5. Emniyet Ekipmanları Testleri

  • Emniyet ventili fonksiyon testi (yerinde manuel kaldırma veya sökülerek test).

  • Basınç regülatörü ve manometre doğrulaması.

  • Seviye göstergesi doğrulaması.

  • Patlama diski kontrolü.

6. Bağlantı Hattı ve Vana Testleri

  • Tüm vanaların çalışma testi ve sızdırmazlık kontrolü (kaçak spreyi, sabunlu su, ultrasonik).

  • Dolum/boşaltım hatları, esnek hortumların kontrolü.

7. Elektrik–Otomasyon Sistemi Kontrolleri

  • Sensörlerin (basınç, sıcaklık, seviye) doğruluk testi.

  • Alarm ve uyarı sistemlerinin testi.

  • Gaz kaçak dedektörlerinin (O₂, yanıcı gaz) fonksiyon testi.

  • Topraklama direnci ölçümü.

  • Acil durdurma butonu testi.

8. Çevresel Güvenlik Analizi

  • Güvenlik mesafeleri kontrolü.

  • Yangın söndürme ekipmanları kontrolü.

  • Havalandırma kontrolü.

  • Bariyerler, uyarı levhaları.

9. Kapsamlı Teknik Raporlama

  • Tüm bulguların, ölçüm değerlerinin (kalınlık haritası, vakum seviyesi, topraklama direnci), test sonuçlarının ve fotoğrafların detaylı raporlanması.

  • Uygunluk kararı: UYGUN / ŞARTLI UYGUN / UYGUNSUZ.

  • Bir sonraki kontrol tarihinin belirlenmesi (1 yıl veya ilgili standarda göre).

10. Uygunsuzlukların Giderilmesi İçin Öneriler

  • Teknik tavsiyeler (vakum yenileme, izolasyon onarımı, emniyet ventili değişimi, kaçak onarımı, topraklama iyileştirmesi, sensör kalibrasyonu vb.).

  • Öncelik sırasına göre yapılması gerekenler.

  • Acil durumlar için uyarılar.

Kriyojenik Tank Arızalarının Sistem ve Çevre Üzerindeki Etkileri

Arıza Tipi Sistem/Çevre Üzerindeki Etkisi Olası Sonuç
Vakum kaybı Hızlı ısı girişi, basınç artışı Emniyet ventilinin sürekli açması, gaz kaybı, patlama riski (BLEVE)
Emniyet ventili arızası (buzlanma/tıkanma) Aşırı basınç tahliye edilemez Tank patlaması, ölümcül kaza, tesis yıkımı
İç tank çatlağı / sızıntı Vakum boşluğuna gaz kaçağı Vakum kaybı, basınç artışı, dış tankta aşırı soğuma/gevrekleşme, patlama
Aşırı dolum (seviye arızası) Sıvı fazın ventile ulaşması Tehlikeli sıvı tahliyesi, soğuk yanıkları, yangın riski (oksijen/LNG)
Topraklama arızası Statik elektrik birikimi Kıvılcım, yangın (özellikle oksijen ve LNG’de)
Gaz kaçağı (oksijen eksilmesi) Ortamda oksijen azalması Boğulma riski, bilinç kaybı, ölüm
Gaz kaçağı (LNG) Patlayıcı atmosfer oluşumu Yangın, patlama

ROTA Belgelendirme Farkı – Neden Bizi Tercih Etmelisiniz?

1. Akreditasyon ve Yetkinlik:
ROTA Belgelendirme, deneyimli ve sertifikalı mühendis kadrosuyla tüm periyodik kontrolleri uluslararası standartlara uygun olarak gerçekleştirir. Uzman ekibimiz, kriyojenik tankların termodinamik yapısı, vakum teknolojisi, malzeme bilimi, kaynak muayenesi, tahribatsız muayene yöntemleri (TS EN ISO 9712 seviye 2 sertifikalı personel) ve ilgili mevzuat konularında derin teknik bilgiye sahiptir .

2. Güncel Standartlarla Uyum:
Tüm kontrollerimiz, yürürlükteki İş Ekipmanları Yönetmeliği, TS EN ISO 21009-2, TS EN 14197-3, TS EN 13458-3 standartları, ADR, PED ve ilgili mevzuata tam uyumlu olarak yapılır . Raporlarımız tüm resmi denetimlerde (ÇSGB, Çevre ve Şehircilik Bakanlığı, SGK, itfaiye, belediyeler, sigorta şirketleri) geçerlidir.

3. İleri Teknoloji Ölçüm Cihazları:
Ultrasonik kalınlık ölçüm cihazları, vakum ölçerler (Pirani, Penning), termal kameralar, kaçak detektörleri (ultrasonik, gaz algılama), hassas basınç ve sıcaklık ölçerler, topraklama direnç ölçerler, kalibre edilmiş test cihazları ve diğer profesyonel ekipmanlarla en doğru sonuçları elde ederiz.

4. Kapsamlı Teknik Raporlama:
Kontrol sonunda hazırladığımız raporlar; detaylı bulgular, ölçüm değerleri (kalınlık haritaları, vakum seviyesi, topraklama direnci), test sonuçları, fotoğraflar, grafikler, risk analizi ve uygulanabilir çözüm önerileri içerir. Raporlarımız, işletmenizin bakım planlamasına, risk değerlendirmesine, yasal uygunluğuna ve acil durum planlarına rehberlik eder.

5. Hızlı ve Esnek Programlama:
İşletmenizin dolum/boşaltım takvimine uygun zamanlama yaparak, operasyonlarınızı aksatmadan kontrol hizmeti sunarız. Acil durumlarda (şüpheli kaçak, vakum kaybı, buzlanma) hızlı müdahale imkanı sağlarız.

6. Teknik Danışmanlık:
Sadece kontrol değil, aynı zamanda doğru tank seçimi, sistem optimizasyonu, vakum yalıtımı bakımı, korozyon yönetimi, gaz algılama sistemleri, acil durum planlaması ve arıza önleme konularında teknik danışmanlık hizmeti veririz.

7. Uygun Fiyat ve Şeffaf Fiyatlandırma:
Kaliteli hizmeti uygun maliyetlerle sunar, fiyatlandırmamızda gizli kalemlere yer vermeyiz.

Sık Sorulan Sorular (SSS)

Soru 1: Kriyojenik tankımın periyodik kontrolünü ne sıklıkla yaptırmalıyım?
Cevap: İş Ekipmanları Yönetmeliği ve ilgili standartlar (TS EN ISO 21009-2) gereğince, periyodik kontroller yılda en az bir kez yapılmalıdır . Tankın yaşı, vakum durumu, kullanım yoğunluğu gibi faktörlere göre risk değerlendirmesi yapılarak bu süre kısaltılabilir.

Soru 2: Tankımın vakum kaybettiğini nasıl anlarım?
Cevap: En belirgin işaretler şunlardır :

  • Tank yüzeyinde anormal buzlanma, karlanma veya terleme.

  • Vakum göstergesinde (varsa) yükselme.

  • Tank iç basıncında normalden hızlı yükselme ve emniyet ventillerinin sık sık devreye girmesi.

  • Buharlaşma kaybında (boil-off) artış.

Soru 3: Kriyojenik tankımda güvenlik ventili neden buz tutar?
Cevap: Havadaki nem, soğuk ventil yüzeyinde yoğuşur ve donar. Bu, ventilin açmasını engelleyebilir. Kriyojenik servis için özel olarak tasarlanmış, buzlanmaya karşı korumalı (geniş çıkışlı, ısıtmalı) valfler kullanılmalıdır. Periyodik kontrol sırasında bu durum mutlaka değerlendirilmelidir.

Soru 4: Kriyojenik tankımın periyodik kontrolünü yaptırmazsam ne olur?
Cevap: Yasal yaptırımların (idari para cezası, iş durdurma, adli soruşturma) yanı sıra, kontrolsüz tankta vakum kaybı, korozyon, çatlak gibi arızalar fark edilmez, aşırı basınç oluşabilir, patlama (BLEVE) riski artar, gaz kaçağı nedeniyle yangın/patlama/boğulma tehlikesi oluşur, işletme durur, sigorta hasarları karşılamayabilir ve en önemlisi can kayıpları meydana gelebilir .

Soru 5: Kriyojenik tankların kontrolü için özel bir yetki gerekiyor mu?
Cevap: Evet. Periyodik kontroller, TÜRKAK tarafından akredite edilmiş A Tipi Muayene Kuruluşları tarafından yapılmalıdır. Kontrolü gerçekleştiren personel (makine mühendisi, teknik öğretmen, tekniker) ilgili eğitimleri almış ve Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı veri tabanına (EKİPNET) kayıtlı olmalıdır. Ayrıca, tahribatsız muayene yöntemleri uygulanacaksa, TS EN ISO 9712 standardına göre Seviye 2 sertifikasına sahip personel görev almalıdır .

Kriyojenik Tank Periyodik Kontrolü, LNG, sıvı oksijen, sıvı azot, sıvı argon gibi son derece düşük sıcaklıktaki sıvılaştırılmış gazların depolandığı bu özel ekipmanların güvenli, verimli, çevreye duyarlı ve uzun ömürlü çalışması için hayati öneme sahiptir. ROTA Belgelendirme olarak, bu kritik ekipmanların muayenesini en yüksek güvenlik standartlarında, güncel mevzuata tam uyumlu şekilde gerçekleştiriyor, işletmenizin hem yasal yükümlülüklerini yerine getirmesini hem de olası patlama, gaz kaçağı, soğuk yanıkları, yangın, boğulma ve ölüm risklerini önlemesini sağlıyoruz.

Unutmayın ki, kriyojenik tank sadece bir depolama kabı değil, içinde aşırı düşük sıcaklıkta ve yüksek basınçta sıvı gaz barındıran, vakum yalıtım sistemine sahip, en ufak bir vakum kaybının veya emniyet ventili arızasının felakete yol açabileceği bir risk kaynağıdır. Düzenli periyodik kontrol, küçük bir yatırımla büyük felaketleri, iş duruşlarını, hukuki sorunları, çevre kirliliğini ve can kayıplarını önlemenin en etkili yoludur.

“Kriyojenik Tank Periyodik Kontrolü” aramalarında Google’da öne çıkmamızın nedeni, bu alanda sağladığımız teknik derinlik, güvenilirlik, sektörel deneyim, güncel standartlarla uyum, ileri teknoloji ölçüm cihazları ve müşteri odaklı hizmet anlayışımızdır. Siz de tesisinizdeki LNG, LOX, LIN, LAR, LCO₂ ve hidrojen tanklarının vakum izolasyonunun sağlam, emniyet ekipmanlarının çalışır ve yapısal bütünlüğünün güvende olduğundan emin olmak, olası riskleri önceden tespit etmek, işletme performansınızı artırmak için ROTA Belgelendirme uzmanları ile iletişime geçin.

Size özel kontrol programını oluşturalım, kriyojenik tanklarınızın periyodik muayenesini en profesyonel şekilde gerçekleştirerek iş güvenliğinizin, çevre güvenliğinizin ve yasal uygunluğunuzun temel taşlarını birlikte sağlamlaştıralım.

Ürün Sipariş Formu
[contact-form-7 id="2a6aa29" title="Sipariş"]

Bir yanıt yazın

E-posta adresiniz yayınlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir